Orta Çağ'ın korkunç hastalığı ABD'nin Arizona eyaletinde yeniden türedi. Coconino County'de yaşayan bir birey, 11 Temmuz 2025 tarihinde pnömonik veba sebebiyle hayatını kaybetti. Bu trajik olay, bölgedeki son 18 yıldır görülen ilk veba ölümü olarak tarih kitaplarına geçti.
HASTANIN DURUMU NASIL ANLAŞILDI?
Wio News'teki habere göre, Flagstaff Medical Center tarafından verilen bilgiye göre, hasta acil servise hızla getirildi ve "hızlı teşhis testi" kullanılarak Yersinia pestis bakterisinin varlığı belirlendi. Bu bakteri, tarih boyunca milyonlarca kişinin ölümüne yol açan vebanın sorumlusu. Yetkililer, hastanın tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadığını belirtti.
VEBA YENİDEN Mİ GELİYOR?
Uzmanların belirttiğine göre bu olay, pnömonik veba olarak bilinen ve akciğerleri hedef alan en ölümcül veba türlerinden birinin geri dönüşünü işaret ediyor. Pnömonik veba; yüksek ateş, öksürük, göğüs ağrısı ve kanlı balgamla seyreden bir hastalık. Solunum yoluyla insanlar arasında bulaşabilme özelliği, hastalığı daha da korkunç hale getiriyor. Dahası hastalığın kuluçka süresi sadece bir gün kadar kısa olabiliyor.
18 YIL SONRAKİ İLK VAKA
2007 yılında bölgede bir kişi, vebalı bir hayvanla temas ettikten sonra hayatını kaybetmişti. O zamandan beri bu derece ağır bir vaka görülmemişti. Şimdi ise aynı bölgede yeni bir ölüm, halk arasında korku ve endişeyi artırmış durumda. Hastanın kimliği mahfuz tutulurken, mahremiyet hukuku sebebiyle detaylar kamuoyuyla paylaşılmadı.
VEBANIN ÇEŞİTLERİ NELERDİR?
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi (CDC) vebanın üç farklı formunun olduğunu belirtiyor:
- Bubonik Veba: En yaygın tür. Bir pirenin ısırığı sonrası meydana geliyor. Ateş, titreme ve lenf bezlerinde şişme belirtiler arasında.
- Septisemik Veba: Kan zehirlenmesine yol açar. Ciltte kararmalar, organ yetmezlikleri ve iç kanama görülebilir.
- Pnömonik Veba: Solunum yoluyla bulaşabilen ve en ölümcül tür.
Uzmanlar, her türün tedavi edilebilir olduğunu, ancak erken teşhis ve antibiyotik tedavisinin hayati öneme sahip olduğunu vurguluyor.
HASTALIK NASIL YAYILIYOR?
Coconino bölgesi sağlık yetkilileri, hastayla temas eden kişilerin izlendiğini ve bölgedeki hayvan popülasyonunun incelendiğini duyurdu. Özellikle vahşi kemirgenler (fare, sincap vb.) ve pireler, hastalığın yayılmasında önemli bir rol oynuyor.
Uzmanlar, toplumun panik yapmasının gereksiz olduğunu, ancak erken müdahalenin ve halkın bilinçlendirilmesinin büyük önem taşıdığını vurguluyor. İnsandan insana bulaşabilen bir vakayla karşı karşıya olunmasına rağmen, hastalığın yayılma belirtisi henüz görülmedi; ancak bu durum ülkede endişeleri artırdı.
